*हेडलाईन : सोलर योजना की महावितरण वाचवा योजना? MERC च्या नव्या मसुद्याने ३ KW वरील ग्राहकांचा खेळ खल्लास*
*सब-हेड १ : महिनाअखेरीस शिल्लक वीज शून्य होणार, रात्रीसाठी पुन्हा महावितरणकडून महागडी वीज घ्यावी लागणार – सर्वसामान्यांचा ROI ८ वर्षांवरून १२ वर्षांवर*
*सब-हेड २ : ३ KW पर्यंतच्या PM सूर्यघर ग्राहकांना संरक्षण, पण सोसायटी, दुकान आणि मोठ्या घरांना बॅटरीची सक्ती – बॅटरी लॉबीचा फायदा कोणाच्या जिवावर?*
*मुंबई, दि. २५ सप्टेंबर :* महाराष्ट्रात छतावर सौरऊर्जा प्रकल्प बसवण्याची लाट आली असताना, महाराष्ट्र वीज नियामक आयोगाने (MERC) असा मसुदा आणला आहे, ज्यामुळे लाखो ग्राहकांचे आर्थिक गणितच कोलमडणार आहे. हा मसुदा ग्राहकहिताचा आहे की महावितरणचे तिजोरी वाचवण्याचा, असा सवाल आता उपस्थित होत आहे.
*नव्या मसुद्यात नेमके काय आहे? MERC चा ‘नेट बिलिंग’चा डाव*
MERC ने ‘ग्रीडशी जोडलेल्या छतावरील अक्षय ऊर्जा प्रणाली नियमावली २०२६’ चा मसुदा प्रसिद्ध केला आहे. यातील ३ कलमं सर्वात महत्त्वाची आहेत.
*१. बँकिंगची मुदत संपली – वर्षाचा हिशेब बंद:*
आतापर्यंत तुम्ही एप्रिलमध्ये १०० युनिट जास्त बनवले, तर ती डिसेंबरपर्यंत वापरता येत होती. नव्या नियमानुसार –
– *० ते ३ KW :* वर्षअखेरीस हिशेब. शिल्लक वीज महावितरण विकत घेणार.
– *३ KW पेक्षा जास्त :* हिशेब दरमहा होणार. ३१ तारखेला मीटरमध्ये शिल्लक असलेली वीज आपोआप शून्य होणार. ती पुढे नेता येणार नाही.
*२. दोन नवीन शुल्कांचा बोजा:*
ज्यांची एकूण लोड क्षमता १० KW पेक्षा जास्त आहे (म्हणजे बहुतेक बंगले, सोसायट्या, दुकाने), त्यांना –
– शिल्लक वीज बँकिंगसाठी दरमहा स्थिर शुल्क.
– दिवसा बनवलेली वीज (ToD सोलर स्लॅब) संध्याकाळच्या पीक अवरमध्ये (संध्याकाळी ५ ते रात्री १२) वापरली, तर प्रति युनिट अतिरिक्त शुल्क.
*३. बॅटरी स्टोरेजला अप्रत्यक्ष सक्ती:*
दिवसा बनवलेली वीज जर महिनाअखेरीस वाया जाणार असेल, तर ती वाचवण्याचा एकच उपाय आहे – बॅटरी (BESS) बसवणे. मसुद्यात १० KW वरील ग्राहकांसाठी बॅटरीचा उल्लेख स्पष्टपणे आहे.
*कोणाला फायदा आणि कोणाला तोटा?*
घटक आधीचा फायदा नव्या मसुद्यानंतरचा तोटा
**सर्वसामान्य घर (५ KW)** वर्षभरात बिल शून्य उन्हाळ्यात जास्त बनलेली वीज पावसाळ्यात वापरता येणार नाही, बिल येणार
**सोसायटी / दुकान** सामाईक मीटरवर मोठा फायदा शिल्लक वीज दरमहा वाया, ROI ४ वर्षांनी वाढणार
**महावितरण** ग्राहक गेल्याने तोटा ग्राहक पुन्हा रात्रीसाठी MSEDCL वर अवलंबून, महसूल वाढणार
**बॅटरी कंपन्या** बाजार मर्यादित प्रत्येक मोठ्या ग्राहकाला बॅटरी घ्यावी लागणार, बाजार ५ पटीने वाढणार
*तज्ज्ञांचे मत काय?*
ऊर्जा क्षेत्रातील तज्ज्ञांच्या मते, MERC ला दोन गोष्टींची भीती आहे. एक – दिवसभर सोलरमुळे महावितरणला महागडी वीज घेणारे ग्राहक मिळत नाहीत. दोन – सोलरची वीज अनियमित असल्याने ग्रीड सांभाळणे कठीण होते. त्यामुळे महावितरणला वाचवण्यासाठी हा मसुदा आणला गेला आहे.
परंतु ग्राहक संघटनांचा आरोप आहे की, केंद्र सरकार PM सूर्यघरमध्ये ३ KW पर्यंत ७८ हजार अनुदान देत आहे. त्यामुळे MERC ने फक्त ३ KW पर्यंतच्या ग्राहकांना वाचवले आहे आणि उर्वरित सर्वांना वाऱ्यावर सोडले आहे.
*ग्राहकांनी आता काय करावे?*
हा फक्त मसुदा आहे, अंतिम नियम नाही. MERC ने यावर हरकती मागवल्या आहेत. जर तुम्ही सोलर लावण्याच्या विचारात असाल किंवा तुमचा प्लांट ३ KW पेक्षा मोठा असेल, तर तुम्ही http://merc.gov.in वर जाऊन हरकत नोंदवू शकता.
*- माई मीडिया २४ | ही बातमी जास्तीत जास्त सोलर ग्राहकांपर्यंत शेअर करा*
