वाढदिवस विशेष: *शिमलाच्या मोना ते नवकेतनच्या साम्राज्ञी – कल्पना कार्तिक यांचा अनसंग प्रवास*
*Slug:* kalpana-kartik-birthday-special-full-biography
*लेख:*
*वाढदिवस विशेष: कुटुंबासाठी ग्लॅमर सोडणाऱ्या कल्पना कार्तिक यांची अजरामर कहाणी*
आज १९ सप्टेंबर, ज्येष्ठ अभिनेत्री कल्पना कार्तिक यांचा९५ वा वाढदिवस. पाच सुपरहिट चित्रपट देऊनही, यशाच्या शिखरावर असताना कुटुंबासाठी अभिनय सोडणाऱ्या या अभिनेत्रीचा प्रवास आजच्या पिढीला माहित असणे गरजेचे आहे.
*१. शिमलाची मोना सिंग – सुरुवात कुठून झाली?*
त्यांचे मूळ नाव मोना सिंग. लाहोरमध्ये जन्म आणि शिमल्यात शिक्षण. त्या दिसायला अतिशय सुंदर असल्याने त्यांनी ‘मिस शिमला’ किताब जिंकला होता. एका मासिकाच्या कव्हरवर त्यांचा फोटो पाहून देवानंद यांचे मोठे बंधू चेतन आनंद यांनी त्यांना मुंबईला बोलावले.
*२. नाव कोणी बदलले आणि गुरुदत्त सोबत पहिला चित्रपट?
मुंबईत आल्यानंतर चेतन आनंद यांनीच त्यांचे नाव बदलून ‘कल्पना कार्तिक’ ठेवले. १९५१ साली ‘बाजी’ हा त्यांचा पहिला चित्रपट आला. या चित्रपटाचे दिग्दर्शन महान दिग्दर्शक गुरुदत्त यांनी केले होते – हा गुरुदत्त यांचा दिग्दर्शक म्हणून पहिलाच चित्रपट होता. ‘बाजी’ सुपरहिट झाला.
*३. लंच ब्रेकमधील गुपचूप लग्न*
‘बाजी’च्या सेटवर देवानंद आणि कल्पना यांची मैत्री प्रेमात बदलली. देवानंद यांचे पहिले प्रेम सुरैया यांच्यासोबत धर्माच्या भिंतीमुळे तुटले होते. त्या दुःखातून कल्पना यांनी त्यांना सावरले. १९५४ साली ‘टॅक्सी ड्रायव्हर’च्या शूटिंगच्या लंच ब्रेकमध्ये दोघांनी मीडिया टाळून अत्यंत साधेपणाने गुपचूप लग्न केले.
*४. ५ चित्रपट, ५ही सुपरहिट*
त्यांनी केवळ ५ चित्रपट केले आणि पाचही चित्रपटात त्यांचे नायक देवानंदच होते:
१. बाजी (१९५१)
२. आंधिया (१९५२)
३. हमसफर (१९५३)
४. टॅक्सी ड्रायव्हर (१९५४)
५. हाऊस नंबर ४४ (१९५५)
*५. कुटुंबासाठी काम सोडण्याचा निर्णय आणि नवकेतनमधील योगदान*
१९५५ नंतर त्यांनी ग्लॅमरच्या शिखरावर असताना अभिनय कायमचा सोडला. पडद्यामागे राहून त्या नवकेतन फिल्म्सचा आधारस्तंभ बनल्या. सहयोगी निर्माती म्हणून ‘गाईड’, ‘ज्वेल थीफ’ सारख्या अनेक अजरामर चित्रपटांच्या निर्मितीत त्यांचे मोठे योगदान आहे. त्यांनी सुनील आणि देविना या दोन मुलांचा सांभाळ करत कुटुंब आणि प्रोडक्शन हाऊस दोन्ही समर्थपणे सांभाळले.
आजही एस.डी. बर्मन यांचे ‘जाये तो जाये कहाँ’, ‘तदबीर से बिगडी हुई’ सारखी गाणी ऐकली की कल्पना कार्तिक यांची आठवण येते.
ग्लॅमरपेक्षा कुटुंबाला महत्त्व देणाऱ्या या महान अभिनेत्रीला MAI MEDIA 24 कडून वाढदिवसाच्या हार्दिक शुभेच्छा!
*Tags:* Kalpana Kartik Biography, Dev Anand, Guru Dutt, Navketan Films, Birthday Special
—
